Belangen van kinderen bij een woningontruiming: wat betekent dit voor jou als verhuurder?
Een woningontruiming heeft ingrijpende gevolgen – niet alleen voor de huurder, maar ook voor diens gezin. Zijn er minderjarige kinderen betrokken? Dan spelen hun belangen een bijzondere rol. De Hoge Raad heeft op 28 november 2025 verduidelijkt hoe deze belangen moeten worden meegewogen in ontruimingsprocedures. Voor de uitspraak van de Hoge Raad zie: ECLI:NL:HR:2025:1799, Hoge Raad, 24/04220.
In dit artikel lees je wat dit betekent én krijg je praktische tips om zorgvuldig te handelen.
Wat zegt de wet?
Volgens artikel 3 van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK) moeten de belangen van kinderen altijd zwaar meewegen. De Hoge Raad bevestigt dat deze belangen niet automatisch doorslaggevend zijn, maar wél een bijzonder gewicht hebben. De rechter moet expliciet nagaan of een ontruiming kinderen raakt en wat de gevolgen voor hen zijn. Daarbij mag hij vertrouwen op de informatie die jij of de huurder aanlevert; het is niet de taak van de rechter om zelf gegevens bij instanties op te vragen.
Hoe weegt de rechter belangen af?
De rechter kijkt naar een samenhang van omstandigheden, zoals:
Het recht van kinderen op onderdak en hun behoefte om bij hun ouders te blijven wonen.
Beschikbaarheid van alternatieve huisvesting, omdat dit de impact van een ontruiming sterk beïnvloedt.
Ernst en verwijtbaarheid van het gedrag van de huurder: bewust en ernstig handelen weegt anders dan problemen buiten diens macht.
Belang van de buurt: omwonenden hebben recht op een veilige en leefbare woonomgeving.
Geen van deze factoren is op zichzelf doorslaggevend; het gaat om de onderlinge samenhang. De uitspraak van de Hoge Raad biedt een kader, maar maakt de uitkomst van een procedure niet per se voorspelbaarder.
Praktische tips voor jou als verhuurder of woningcorporatie
Wil je zorgvuldig handelen en risico’s beperken? Houd dan rekening met het volgende:
Breng de gezinssituatie vroegtijdig in kaart
Vraag bij betalingsachterstanden of overlastsituaties of er minderjarige kinderen in het huishouden zijn.
Documenteer jouw inspanningen en communicatie
Leg vast welke stappen je hebt gezet om een oplossing te vinden, zoals betalingsregelingen of schuldhulpverlening.
Werk samen met hulpinstanties
Schakel maatschappelijke organisaties of jeugdzorg in om escalatie te voorkomen.
Overweeg alternatieven voor ontruiming
Denk aan tijdelijke afspraken, zoals een strikte betalingsregeling of gedragsaanwijzingen.
Communiceer helder en empathisch
Leg uit wat de gevolgen van een ontruiming zijn en welke stappen nog mogelijk zijn om dit te voorkomen.
Voor woningcorporaties: bied extra ondersteuning
Denk aan het aanbieden van tijdelijke opvang of doorverwijzing naar urgentieprocedures.
Bereid je voor op rechterlijke toetsing
Zorg dat je kunt aantonen dat je rekening hebt gehouden met de belangen van kinderen en zorgvuldig hebt gehandeld.
Hoe verder na het zorgvuldig handelen vanuit de verhuurder?
Op dit moment zijn de rechters van mening dat in een dagvaarding waarin ontbinding van een huurovereenkomst en/of ontruiming van een gehuurde woning wordt gevorderd, door de verhuurder moet worden vermeld:
- of er minderjarige kinderen in het gehuurde verblijven;
- als er minderjarige kinderen in het gehuurde verblijven, welke mogelijkheden er zijn voor alternatieve huisvesting van gedaagde en zijn/haar gezin;
- als niet bekend is of er minderjarige kinderen in het gehuurde verblijven, welke inspanningen de verhuurder heeft gepleegd om te achterhalen of dit het geval is.
Deze werkwijze volgt op de prejudiciële beslissing van de Hoge Raad en nemen wij daarom over. Dit betekent dat wij de informatie die we vanuit de verhuurders ontvangen correct verwerken in de dagvaarding.
Ontbreekt deze informatie? Dan zal de rechtbank om aanvulling vragen en wordt er niet direct een (verstek)vonnis gewezen.
Minderjarige kinderen én overlast
In een recente casus zat de Kantonrechter met een lastige vraag: er zijn wapens en drugs gevonden in een woning in Spaarndam, dus de woningcorporatie wil de bewoners uit het huis zetten. Maar dat is een gezin met jonge kinderen. De partner van de moeder van de kinderen zit vast voor deze strafbare feiten en de relatie is inmiddels verbroken, maar de verhuurder heeft een zerotolerance beleid als er wapens of drugs in een woning zijn. Volgens het huurcontract mag de woning dus worden ontruimd, maar dan worden de kinderen dakloos. Wat doet de rechter met dat gegeven?
In dit geval heeft de rechter in zijn vonnis beslist dat de woningcorporatie samen met de rechter en betrokken hulpverleningsinstanties, aan tafel moet met de huurster. Zij moet de woning verlaten, zodra er een aanvaardbaar alternatief is. Dat wordt dit voorjaar tijdens een overlegzitting bij de rechtbank besproken met de woningcorporatie, de huurster en haar hulpverleners. Zo behoudt het gezin huisvesting, wordt voorkomen dat alle inspanningen die al gedaan zijn om het gezin te helpen in een keer teniet worden gedaan én kan de corporatie wel de woning ontruimen.
Een Kantonrechter kan het aspect van minderjarige kinderen dus ook meewegen bij andere zaken dan alleen huurachterstand.
Heb je vragen over een specifieke situatie of wil je advies op maat? Neem contact op met ons team van juristen. Wij denken graag met je mee.